काठमाडौँ । भारतको सिक्किम राज्यमा निर्माणाधीन जलविद्युत् आयोजनाको सुरुङ भत्किँदा कम्तीमा नौ जना श्रमिकको मृत्यु भएको छ। दुर्घटनापछि अझै १५ जना सुरुङभित्र फसेको अनुमान गरिएको छ भने विषाक्त मिथेन ग्यासका कारण उद्धार कार्य चुनौतीपूर्ण बनेको अधिकारीहरूले जनाएका छन्।
सोमबार टिस्टा नदीमा निर्माणाधीन सरकारी स्वामित्वको जलविद्युत् परियोजनाको सुरुङमा काम भइरहेका बेला दुर्घटना भएको हो। घटनापछि प्रारम्भिक रूपमा २५ देखि २७ जना श्रमिक सुरुङभित्र फसेको अनुमान गरिएको थियो।
सिक्किम राज्य विपद् व्यवस्थापन प्राधिकरणका निर्देशक राजीव रोकाका अनुसार हालसम्म नौ जनाको शव बाहिर निकालिएको छ। बाँकी १५ जना अझै सुरुङभित्र रहेको अनुमानका आधारमा उनीहरूको खोज तथा उद्धार अभियान निरन्तर सञ्चालन भइरहेको उनले बताए।
अधिकारीहरूका अनुसार सुरुङ भत्किनुको कारण तत्काल यकिन हुन सकेको छैन। प्रारम्भिक रूपमा विस्फोट भएको हुन सक्ने आशंका गरिए पनि यसको पुष्टि भइसकेको छैन। दुर्घटना सुरुङको गहिरो भागमा भएकाले घटनाको अनुसन्धान र उद्धार दुवै कार्य जटिल बनेका छन्। पछिल्ला केही दिनदेखि परेको अविरल मनसुनी वर्षाले पनि दुर्घटनामा प्रभाव पारेको हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ।
उद्धारमा संलग्न टोलीले सुरुङभित्र चट्टानबाट निस्किएको विषाक्त मिथेन ग्यासलाई प्रमुख चुनौतीका रूपमा लिएको छ। अक्सिजन उपकरणसहितका विशेष उद्धारकर्मीलाई मात्र सुरुङभित्र प्रवेश गर्न अनुमति दिइएको छ। ग्यासको उच्च मात्रा रहेका कारण उद्धार अभियान जोखिमपूर्ण बने पनि विशेष दक्ष टोली परिचालन गरी अभियानलाई निरन्तरता दिइएको अधिकारीहरूको भनाइ छ।
भारतमा ठुला पूर्वाधार आयोजनाको निर्माणका क्रममा यस्ता दुर्घटना पटक–पटक हुने गरेका छन्। वातावरणविद्हरूले विशेष गरी हिमाली क्षेत्रमा तीव्र गतिमा भइरहेको विकास निर्माणका गतिविधिले प्राकृतिक जोखिम बढाइरहेको भन्दै निरन्तर सचेत गराउँदै आएका छन्।
यसअघि सन् २०२३ मा उत्तराखण्डमा निर्माणाधीन सडक सुरुङ भत्किँदा ४१ जना श्रमिक १७ दिनसम्म सुरुङभित्र फसेका थिए। लामो समयसम्म सञ्चालन गरिएको उद्धार अभियानपछि उनीहरूलाई सकुशल बाहिर निकालिएको थियो।
